Rozwiązanie problemu wolnego kopiowania plików z telefonu z Androidem

Dla wielu osób, w tym do niedawna także dla mnie, domyślny sposób transferu plików z telefonu z Androidem wygląda podobnie. Podłączamy smartfon kablem USB do komputera, na telefonie wybieramy tryb Transfer plików/Android Auto, otwieramy Eksplorator plików, szukamy folderu, najczęściej ze zdjęciami, otwieramy go, zaznaczamy pliki, kopiujemy i wklejamy na dysk wewnątrz komputera. Sposób działa wystarczająco dobrze, ale do czasu. W praktyce, gdy mam w pamięci telefonu dziesiątki tysięcy zdjęć, zaczyna się robić problem, którego nie miałem, kiedy zdjęć było kilkaset. A jest o wiele lepszy sposób, z którego teraz korzystam za każdym razem.

Kiedy komputer przestaje sobie radzić

Jeśli masz w folderze na telefonie tysiące zdjęć, komputer potrafi "zamyślić się" na kilkanaście minut, zanim w ogóle pozwoli Ci cokolwiek zaznaczyć. Próba skopiowania wszystkiego naraz czasami kończy się błędem. W rezultacie zarówno zgranie pojedynczych zdjęć czy filmów, jak i wykonanie kopii zapasowej wszystkich zdjęć staje się frustrującą mordęgą, a czasami, po przekroczeniu progu dziesiątek tysięcy zdjęć, może być nawet niemożliwe do wykonania taką metodą.

Dlaczego tak się dzieje, nawet jeśli masz nowoczesny telefon i szybki komputer?

Winowajca: protokół MTP

Wiele osób błędnie zakłada, że wolny transfer to wina "wolnego kabla" lub standardu USB 2.0. Jednak prawdziwym problemem jest sposób, w jaki Windows rozmawia z Androidem.

Kiedy podłączasz telefon do komputera, nie jest on traktowany jak zwykły pendrive (tryb Mass Storage), ale komunikuje się za pomocą MTP (Media Transfer Protocol).

Oto dlaczego MTP jest wąskim gardłem:

• Brak bezpośredniego dostępu: Windows nie widzi systemu plików telefonu bezpośrednio. Musi "poprosić" telefon o listę plików. Telefon przeszukuje swoją bazę danych, generuje listę i odsyła ją do komputera. Przy tysiącach plików to trwa.
• Generowanie miniatur: aby wyświetlić miniatury zdjęć, Windows musi pobrać nagłówek każdego pliku z osobna przez ten powolny protokół. To generuje tysiące małych zapytań, które "zatykają" łącze.
• Jednowątkowość: MTP słabo radzi sobie z wielozadaniowością. Jeśli kopiujesz pliki i jednocześnie próbujesz otworzyć inny folder w telefonie, system często się dławi.

Nawet jeśli Twój telefon ma szybką pamięć UFS 4.0 i port USB-C 3.2, protokół MTP sprawia, że operacja kopiowania małych plików będzie zawsze bolesna. U mnie doszło do tego, że chęć skopiowania jednego, najnowszego pliku wideo z telefonu na komputer trwała kilkanaście minut, z czego samo kopiowanie pliku to był ułamek procenta z tego czasu. Ogromną większość zajmowało wczytanie folderu zawierającego dziesiątki tysięcy plików ze zdjęciami i filmami.

Rozwiązanie: pamięć masowa podłączona bezpośrednio do telefonu (OTG)

Istnieje jednak droga na skróty, która omija MTP szerokim łukiem. Jest nią podłączenie zewnętrznego nośnika – pendrive'a USB-C lub przenośnego dysku SSD – bezpośrednio do gniazda w telefonie. Co prawda nie jest to żadna nowość, ale dziś niewielkie dyski SSD są łatwiej dostępne niż w przeszłości, a złącze USB-C stało się standardem, co ułatwia zakup pamięci z myślą o używaniu w połączeniu z telefonem.

Dlaczego to wszystko zmienia?

• Bezpośredni dostęp do plików: Android, będący systemem opartym na Linuxie, montuje zewnętrzny dysk jako pamięć masową. Operacja kopiowania odbywa się wewnętrznie, z pełną prędkością kontrolera pamięci telefonu.
• Brak pośredników: nie ma tu protokołu MTP, który musi tłumaczyć polecenia między dwoma różnymi systemami operacyjnymi (Android vs Windows). To czysty transfer danych z punktu A do punktu B, na tej samej zasadzie jak kopiowanie plików z jednego dysku na drugi w komputerze.
• Znaczne przyspieszenie: przeniesienie zdjęć bezpośrednio na szybki dysk SSD podłączony do telefonu trwa zazwyczaj ułamek czasu, jaki zajęłoby to samo zadanie przez kabel do PC.
• Dodatkowe ułatwienia: zamiast ręcznie przeszukiwać folder DCIM z tysiącami pozycji, można wykorzystać funkcje systemowe Androida i wyświetlić np. tylko klipy wideo.

Workflow dla wymagającego użytkownika: nagraj, zgraj, edytuj

Korzystanie z zewnętrznego dysku SSD otwiera możliwości, które przy tradycyjnym połączeniu są nieosiągalne. Kluczową zaletą jest eliminacja podwójnego kopiowania.

Mój osobisty workflow wygląda następująco:

• Nagrywam wideo telefonem (często w wysokim bitrate)
• Podpinam dysk SSD do telefonu i w kilkadziesiąt sekund zrzucam surowy materiał
• Podpinam ten sam dysk SSD do komputera i bezpośrednio z niego importuję pliki do DaVinci Resolve

Dzięki temu, że nowoczesne dyski SSD są niesamowicie szybkie, mogę edytować wideo bezpośrednio z dysku zewnętrznego, bez konieczności kopiowania go na dysk wewnętrzny komputera. Oszczędzam czas (brak przesyłania po kablu MTP) i miejsce na dysku w komputerze. Dodatkowo, po zakończeniu pracy, dysk ten służy jako gotowa, lokalna kopia bezpieczeństwa materiałów z telefonu.

Uwaga: nie każdy menedżer plików jest równy

Choć metoda ta jest technicznie lepsza, wygoda użytkowania zależy od oprogramowania. Tutaj producenci telefonów mają różne podejścia:

• Samsung: aplikacja "Moje Pliki" jest wzorem do naśladowania. Działa niezawodnie, wykrywa dyski błyskawicznie i pozwala na intuicyjne operacje kopiuj/wklej
• Inni producenci: czasami domyślny menedżer plików jest ubogi lub utrudnia intuicyjne przełączenie się pomiędzy pamięcią wewnętrzną a zewnętrzną
• Pułapka interfejsu: największym problemem dla nowych użytkowników bywa nawigacja. Po wejściu w menedżer plików często domyślnie widzimy "Ostatnie pliki". Użytkownik musi wiedzieć, jak przełączyć widok "Pamięć wewnętrzna" na "Pamięć USB", co nie zawsze jest intuicyjne

Lista wskazówek dla przesiadających się na nową metodę kopiowania plików

Aby proces był bezbolesny, warto pamiętać o kilku technicznych aspektach:

• System plików exFAT: upewnij się, że Twój pendrive lub dysk SSD jest sformatowany w systemie exFAT. Pozwala to na przenoszenie plików większych niż 4 GB (co przy wideo 4K jest standardem) i jest czytelny zarówno dla Androida, Windowsa, jak i macOS
• Złącze USB-C: dziś każdy rodzaj pamięci przenośnej można kupić od razu ze złączem USB-C, aby uniknąć przejściówek — co ma duże znaczenie, gdy używasz tego z telefonem, często w biegu.
• Jakość dysku ma znaczenie: tani pendrive z marketu może być wolniejszy niż przesyłanie kablem. Najlepiej wybierać markowe nośniki SSD lub szybkie pendrive'y USB 3.1/3.2
• Zasilanie: niektóre duże dyski SSD mogą wymagać więcej prądu niż telefon jest w stanie podać. Najbezpieczniejsze są dyski SSD NVMe w małych obudowach lub dedykowane dyski przenośne

Podsumowanie

Przejście z kopiowania po kablu na bezpośredni transfer danych na dysk SSD to jeden z kluczowych elementów, który usprawnił moje korzystanie ze smartfonów w ostatnich latach. Od lat korzystałem z opcji kopiowania zdjęć z karty pamięci z aparatu, za pomocą czytnika wprost do telefonu, w celu przesłania ich do redakcji, ale tutaj rozwiązywałem inną potrzebę – mogłem wysyłać zdjęcia bez sięgania po laptopa. Coraz lepsza jakość zdjęć i filmów na smartfonach oraz wieloletnie użytkowanie tego samego modelu spowodowały, że pojawił się nowy problem z najprostszym dostępem do pojedynczych plików. Sięgnięcie po pendrive, a potem po dysk SSD podniosło wygodę i szybkość sięgania po pliki oraz wykonywania kopii bezpieczeństwa.

Dziś korzystam z zewnętrznego dysku SSD w standardzie USB 3.2 Gen 2x2, który oferuje prędkości transferu dochodzące do 2000 MB/s. To sprawia, że zarządzanie gigabajtami danych przestaje być problemem. Jeśli cenisz swój czas i nerwy – odłącz telefon od PC i podłącz do niego dysk.