Uważaj na WhatsAppie - oszuści podszywają się pod bliskich

CERT Orange Polska ostrzega przed kolejną falą oszustw SMS, w których przestępcy podszywają się pod dzieci i próbują wyłudzić pieniądze od ich rodziców. Wiadomości informują o zgubionym lub uszkodzonym telefonie i zawierają prośbę o kontakt przez WhatsApp. Celem oszustów jest nakłonienie odbiorcy do wykonania przelewu, często na kilka tysięcy złotych.

Oszustwo na nowy numer telefonu – jak działa?

Jak informuje CERT Orange Polska, przestępcy regularnie prowadzą kampanie wykorzystujące ten scenariusz. Pierwsze ostrzeżenia przed podobnymi atakami pojawiły się ponad trzy lata temu.

Oszustwo przebiega zazwyczaj według następującego schematu:

• Rodzic otrzymuje SMS z nieznanego numeru, którego nadawca podaje się za syna lub córkę.
• Wiadomość informuje o zgubieniu lub uszkodzeniu telefonu i zmianie numeru.
• Nadawca prosi o rozpoczęcie rozmowy przez WhatsApp.
• Podczas dalszej rozmowy pojawia się prośba o pieniądze, np. na opłacenie rachunku lub zakup nowego telefonu.
• Oszust obiecuje szybki zwrot pieniędzy, gdy tylko odzyska dostęp do bankowości mobilnej.

Przestępcy próbują wywołać u odbiorcy niepokój i przekonać go, że dziecko pilnie potrzebuje pomocy. W ten sposób zwiększają szansę na wykonanie przelewu bez wcześniejszego sprawdzenia tożsamości nadawcy.

Dziwne błędy w SMS-ach nie są przypadkowe

CERT Orange Polska zwraca uwagę na nietypową pisownię wiadomości. Oszuści celowo stosują błędy, zamieniają litery na podobnie wyglądające znaki i wykorzystują nietypowe kodowanie.

Przykładowe SMS-y zawierają komunikaty o nowym numerze telefonu, prośby o kontakt przez WhatsApp oraz błędy w takich słowach jak „telefon” czy „numer”.

Według ekspertów zabiegi te mają utrudniać automatyczne wykrywanie niebezpiecznych wiadomości. Tekst, który dla odbiorcy wygląda niemal normalnie, może być inaczej interpretowany przez systemy analizujące treść SMS-ów.

Przestępcy wysyłają jednorazowo nawet kilkanaście tysięcy wiadomości. Nie wybierają wyłącznie rodziców nastolatków, dlatego fałszywe SMS-y trafiają również do osób, których dzieci są jeszcze bardzo małe.

CERT Orange Polska podkreśla, że dzięki systemom bezpieczeństwa operatora większość takich wiadomości kierowanych do jego klientów jest blokowana.

Jak rozpoznać oszustwo i nie stracić pieniędzy?

Eksperci CERT Orange Polska zalecają zachowanie szczególnej ostrożności, gdy nieznany numer informuje o nagłej sytuacji rodzinnej i prosi o pieniądze.

Najważniejsze zasady bezpieczeństwa:

• Zadzwoń do dziecka na dotychczasowy numer – w ten sposób sprawdzisz, czy rzeczywiście zmieniło telefon.
• Nie wykonuj przelewu pod wpływem emocji – presja i pośpiech to elementy wykorzystywane przez oszustów.
• Nie wdawaj się w rozmowę z podejrzanym nadawcą – przestępca może próbować przekonać Cię, że naprawdę jest członkiem rodziny.
• Nie rezygnuj z weryfikacji po nieudanej próbie połączenia – jeśli dziecko nie odbiera telefonu, ponawiaj próby kontaktu.

Podejrzanego SMS-a można również przesłać do CERT Orange Polska pod numer 508 700 900.

Eksperci przypominają, że najważniejsze jest potwierdzenie tożsamości osoby proszącej o pieniądze. Sam fakt, że nadawca wiadomości zna rodzinne określenia, takie jak „mamo” czy „tato”, nie oznacza, że jest dzieckiem odbiorcy.