Komisja Europejska przyjęła propozycję nowych zasad wyboru operatorów mobilnych usług satelitarnych, którzy będą mogli korzystać ze zharmonizowanego pasma 2 GHz po 2027 r. To wtedy wygasają obecne zezwolenia. Bruksela chce, aby autoryzacja dla tego pasma była prowadzona na poziomie całej Unii Europejskiej, a nie oddzielnie przez poszczególne państwa członkowskie.
Chodzi o pasmo wykorzystywane do mobilnych usług satelitarnych, czyli MSS. Komisja określa je jako strategiczny zasób dla nowych usług komercyjnych, ale także dla bezpieczeństwa i obronności. Pasmo 2 GHz jest szczególnie ważne dla usług direct-to-device, czyli łączności satelitarnej działającej bezpośrednio z urządzeniami mobilnymi. Takie rozwiązania mogą zapewniać komunikację i dostęp do szybkiego internetu tam, gdzie nie ma zasięgu sieci naziemnych.
Propozycja zakłada stworzenie jednej unijnej procedury wyboru podmiotów, które dostaną prawo do korzystania z pasma. Komisja argumentuje, że autoryzacja na poziomie UE zapewni spójność regulacyjną i ułatwi operatorom świadczenie usług transgranicznych. W praktyce może to przyspieszyć rozwój usług satelitarnych obejmujących wiele krajów jednocześnie, bez konieczności przechodzenia przez osobne procedury w każdym państwie.
Najważniejszy element propozycji dotyczy podziału pasma. 1/3 zasobów w paśmie 2 GHz ma zostać przeznaczona na zastosowania rządowe, w tym łączność krytyczną, bezpieczeństwo i wojsko. Usługi w tej części pasma ma zapewniać operator z UE, zintegrowany z obecnymi i przyszłymi możliwościami programu IRIS², czyli unijnej infrastruktury bezpiecznej łączności satelitarnej.
Pozostałe 2/3 pasma mają trafić do zastosowań komercyjnych. Komisja wymienia tu przede wszystkim usługi direct-to-device dla urządzeń mobilnych, które pozwalają utrzymać łączność w miejscach bez sieci naziemnych. Pasmo może być też wykorzystywane w internecie rzeczy, na przykład w trackerach fitness, systemach monitorowania energii oraz urządzeniach dla służb ratunkowych.
Komercyjna część pasma ma zostać dodatkowo podzielona na 2 równe części. Jedna zostanie zarezerwowana dla operatorów z UE wchodzących na rynek. Celem jest dywersyfikacja dostawców oraz zachęcenie europejskich firm do rozwijania własnych usług satelitarnych. Druga część będzie dostępna zarówno dla operatorów z UE, jak i spoza Unii.
Komisja podkreśla, że dostępność bezpiecznych, odpornych i wydajnych usług satelitarnych ma wzmacniać konkurencyjność UE oraz jej zdolności w zakresie łączności krytycznej. Bruksela wpisuje ten projekt w szerszą politykę suwerenności technologicznej, bezpieczeństwa i obronności.
Nowe rozporządzenie ma zastąpić decyzję z 2008 r., na podstawie której wybrano obecnych operatorów MSS. Ich autoryzacje wygasają w maju 2027 r. Propozycja jest też spójna z założeniami Digital Networks Act, zgodnie z którymi całe pasmo satelitarne ma być autoryzowane na poziomie UE według jednego zestawu warunków.
IRIS², czyli Infrastructure for Resilience, Interconnectivity and Security by Satellite, pozostaje centralnym elementem unijnej strategii satelitarnej. Program ma zapewniać bezpieczną łączność instytucjom UE i państwom członkowskim, a także dostęp szerokopasmowy obywatelom, firmom, administracji i użytkownikom z sektora obronnego.